महिलांना ड्रोन घेण्यासाठी मिळणार 8 लाख रुपये, केंद्र शासनाची योजना

मित्रांनो, आजच्या काळात शेतीत drone technology आणण्याची मोठी क्रांती सुरू झाली आहे. विशेषतः ग्रामीण भागातील महिलांना सक्षम करण्यासाठी केंद्र सरकारने Namo Drone Didi Yojana सुरू केली आहे. ही योजना खरंच एक वरदान आहे, कारण यामुळे आमच्या बहिणी, आई-बहिणी आता फक्त घर सांभाळणाऱ्या न राहता, आधुनिक शेतीच्या क्षेत्रात उद्योजिका बनत आहेत. आज मी तुम्हाला या योजनेबद्दल सविस्तर सांगतो, जेणेकरून तुम्हाला पूर्ण माहिती मिळेल आणि गरजू महिलांनी याचा लाभ घ्यावा.

शेतकरी कर्जमाफीसाठी निधी मंजूर

योजनेचा मुख्य उद्देश काय?

Namo Drone Didi Yojana चा मुख्य हेतू म्हणजे ग्रामीण महिलांना आर्थिकदृष्ट्या स्वावलंबी बनवणे आणि शेतीत आधुनिक तंत्रज्ञानाचा वापर वाढवणे. पूर्वी शेतकरी कीटकनाशक फवारणी, खते टाकणे किंवा पिकांचे निरीक्षण यासाठी खूप मेहनत घ्यायचे. आता ड्रोनच्या साहाय्याने हे काम सोपे, जलद आणि अचूक होत आहे. सरकारने २०२४ ते २०२६ या कालावधीत १५,००० महिला स्वयं-सहायता गटांना (SHGs) ड्रोन देण्याचे लक्ष्य ठेवले आहे. यामुळे केवळ महिलांचे जीवन बदलणार नाही, तर संपूर्ण गावातील शेती उत्पादन वाढेल आणि शेतकऱ्यांचा खर्च कमी होईल.

अनुदान आणि आर्थिक मदत किती मिळते?

मित्रांनो, या योजनेत सर्वात आकर्षक गोष्ट म्हणजे subsidy ची रक्कम. प्रत्येक पात्र SHG ला ड्रोन आणि त्याच्या उपकरणांच्या किंमतीपैकी ८० टक्के अनुदान मिळते, जे कमाल ८ लाख रुपयांपर्यंत आहे. उरलेले २० टक्के रक्कम कर्ज म्हणून मिळते आणि त्यावर फक्त ३ टक्के व्याजदर आहे. म्हणजे आर्थिक बोजा खूप कमी होतो. ड्रोन खरेदी करून महिलांना लगेचच व्यवसाय सुरू करता येतो. याशिवाय प्रशिक्षण पूर्ण झाल्यावर काही ठिकाणी अतिरिक्त सहाय्यही मिळते. ही योजना women empowerment साठी खूप प्रभावी ठरत आहे.

प्रशिक्षण कसे आणि किती दिवसांचे?

ड्रोन हाताळणे हे नवीन असले तरी सरकारने यासाठी उत्तम सोय केली आहे. योजनेत सामील झालेल्या SHG मधून एका महिलेला १५ दिवसांचे विशेष प्रशिक्षण दिले जाते. यात ५ दिवस drone pilot training साठी आणि १० दिवस शेतीतील औषध फवारणी, देखभाल आणि पिक निरीक्षणासाठी असतात. हे प्रशिक्षण DGCA मान्यताप्राप्त असते, म्हणजे प्रमाणपत्रही मिळते. प्रशिक्षणादरम्यान महिलांना आत्मविश्वास येतो आणि त्या सुरक्षितपणे ड्रोन उडवू शकतात. अनेक ठिकाणी प्रशिक्षण घेताना १५,००० रुपयांची मदतही मिळते, जेणेकरून आर्थिक अडचण येत नाही.

ड्रोनचा शेतीत कसा उपयोग होतो?

ड्रोन हे फक्त खेळण्याचे साधन नाही, तर शेतीत precision agriculture आणणारे साधन आहे.

• कीटकनाशक आणि खते अचूकपणे फवारता येतात, म्हणजे वाया जाणार नाही.
• बियाणे पेरणीही ड्रोनद्वारे करता येते.
• पिकांचे वरून निरीक्षण करून रोग किंवा पाण्याची कमतरता लगेच कळते.
• पारंपरिक पद्धतीत दिवसभर लागणारे काम ड्रोन ५-१० मिनिटांत पूर्ण करतो.

यामुळे वेळ वाचतो, मजुरीचा खर्च कमी होतो आणि उत्पादन १०-२० टक्क्यांनी वाढू शकते. शेतकऱ्यांना हे सेवा भाडेतत्त्वावर मिळतात, म्हणजे SHG साठी हे चांगले उत्पन्नाचे स्रोत ठरते.

उत्पन्नाची संधी किती मोठी?

एक ड्रोन दिवसभरात ७५ ते १०० एकर शेतावर फवारणी करू शकतो. जर प्रति एकर ५०० रुपये शुल्क घेतले तर एका दिवसात ३७,५०० ते ५०,००० रुपये कमाई होऊ शकते. अर्थात प्रत्यक्षात हे कमी-जास्त असू शकते, पण वर्षभरात एक SHG ला किमान १ लाखांपेक्षा जास्त अतिरिक्त उत्पन्न मिळू शकते. अनेक ठिकाणी ड्रोन दीदी आता गावात प्रसिद्ध झाल्या आहेत. त्या फक्त पैसा कमावत नाहीत, तर इतर महिलांसाठी प्रेरणा बनत आहेत.

मित्रांनो, ही योजना खरंच ग्रामीण भारत बदलत आहे. पूर्वी घर आणि शेत यापुरती मर्यादित असलेल्या महिलांच्या पायाखाली आता आकाश आहे. ड्रोन उडवताना त्यांचा चेहरा पाहा, तेव्हा आत्मविश्वास दिसतो. तुमच्या गावात किंवा SHG मध्ये अशी संधी असेल तर लगेच अर्ज करा. अधिक माहितीसाठी https://www.india.gov.in/spotlight/namo-drone-didi किंवा lakhpatididi.gov.in वर भेट द्या. अशा योजना महिलांना पुढे नेऊनच देश मजबूत होईल.